GreenlySałata: jak uprawiać
Lactuca sativa · sałata siewna, sałata liściowa, sałata masłowa
Sałata (Lactuca sativa) — szybko rosnące warzywo liściowe chłodnej pory roku. Znosi lekki przymrozek, rośnie na grządkach i w pojemnikach, a w upale i przy długim dniu wybija w pędy kwiatostanowe. Sałata: najlepiej rośnie w pełnym słońcu, w glebie o pH 6–7. W okresie wzrostu podlewaj mniej więcej co 3 dni.
Sałata: kiedy siać?
Wysiej nasiona na rozsadę około 5 tygodni przed sadzeniem do gruntu.
Znosi lekkie przymrozki: sadź do gruntu około trzech tygodni przed ostatnim wiosennym przymrozkiem.
W nieogrzewanej szklarni wszystko przesuwa się o około trzy tygodnie wcześniej.
Pierwszy zbiór następuje około 50 dni po wschodach.
W skrócie
| Rodzaj | Warzywo |
|---|---|
| Nazwa łacińska | Lactuca sativa |
| Rodzina | Asteraceae |
| Inne nazwy | sałata siewna, sałata liściowa, sałata masłowa |
| Materiał do sadzenia | nasiona |
| Jak zacząć | z rozsady lub siew prosto do gruntu |
| Długość życia | uprawiana przez jeden sezon |
| Pora sadzenia | wiosna |
| Światło | Pełne słońce |
| pH gleby | 6–7 |
| Mróz | znosi lekkie przymrozki |
| Gleba do siewu | od 5 °C |
| Kiełkowanie | 7 dni |
| Rozsada gotowa | 25 dni |
| Od wschodów do zbioru | 50 dni |
| Gdzie uprawiać | Szklarnia, Grunt, W domu |
Sałata: ile czasu od siewu do pierwszego zbioru?
Od siewu do pierwszego zbioru: około 57 dni (8 tygodni). Wschody pojawiają się po około 7 dni, rozsada jest gotowa do wysadzenia około 32. dnia, a pierwszy zbiór przychodzi około 25 dni po wysadzeniu.
- Kiełkowanie — 7 dni
- Rozsada — 25 dni
- W gruncie — 25 dni
| Etap | Dzień |
|---|---|
| Siew | 0 |
| Wschody | 7 |
| Rozsada gotowa do wysadzenia | 32 |
| Pierwszy zbiór | 57 |
Dni liczone są od dnia siewu lub posadzenia, według danych z karty rośliny. W nieogrzewanej szklarni kalendarz Greenly przyspiesza zbiór o około 10 %.
Sałata zajmuje 10. miejsce na 63 w naszym zestawieniu, od najszybszej uprawy do najwolniejszej. Obok na liście: szpinak (55 dni), cukinia (57 dni), rzepa (58 dni), burak (60 dni). Dni do zbioru: wszystkie warzywa, zioła i owoce jagodowe
Sałata: gdzie rośnie?
41 432 obserwacji rośliny w ogrodach, na polach i w naturze na całym świecie; większość zdjęć pochodzi z tych krajów: Nieznany region, Holandia, Stany Zjednoczone, Norwegia i Francja.
Sałata: pielęgnacja w kolejnych fazach wzrostu
Szklarnia
| Faza | Podlewanie | Temperatura | Nawożenie |
|---|---|---|---|
| Siewki | co 2 dni | 13…24 °C | — |
| Wzrost | co 2 dni | 13…24 °C | azotowy, 21 dni od początku fazy |
| Zbiór | co 2 dni | 13…24 °C | — |
Grunt
| Faza | Podlewanie | Temperatura | Nawożenie |
|---|---|---|---|
| Siewki | co 2 dni | 13…24 °C | — |
| Wzrost | co 3 dni | 13…24 °C | azotowy, 21 dni od początku fazy |
| Zbiór | co 3 dni | 13…24 °C | — |
W domu
| Faza | Podlewanie | Temperatura | Nawożenie |
|---|---|---|---|
| Siewki | codziennie | 13…24 °C | — |
| Wzrost | co 2 dni | 13…24 °C | wieloskładnikowy (NPK), na początku fazy; wieloskładnikowy (NPK), 14 dni od początku fazy |
| Zbiór | co 2 dni | 13…24 °C | — |
Wskazówki uprawowe
Światło
Słońce wiosną i jesienią; w środku lata lepszy jest lekki cień.
Gleba
Żyzna, przepuszczalna, dobrze zatrzymująca wodę gleba, pH 6–7; nie dopuszczaj do jej przesychania.
Pielęgnacja
Utrzymuj glebę równomiernie wilgotną, około 25–50 mm wody tygodniowo — w upalną, suchą pogodę sałata wybija w pędy i robi się gorzka. Wysiewaj krótki rządek co dwa tygodnie, by mieć ciągły zbiór. Około trzech tygodni po posadzeniu dokarmiaj pogłównie azotem; w pojemnikach podawaj co dwa tygodnie uniwersalny nawóz płynny. Zrywaj zewnętrzne liście albo ścinaj całą główkę, zostawiając 2,5 cm pieńka, który może odrosnąć, zanim pojawią się pędy kwiatostanowe.
Sałata: szkodniki i choroby
Sałata: 9 zarejestrowanych problemów; każdy ma stronę z objawami, zwalczaniem i zapobieganiem.
Wszystkie szkodniki i choroby sałaty ze zdjęciami
Choroby
- Fuzaryjne więdnięcie
- Mączniak rzekomy
- Mokra zgnilizna bakteryjna
- Szara pleśń
- Wirus brązowej plamistości pomidora
- Zgnilizna twardzikowa
Szkodniki
Niedobory składników pokarmowych
Sałata: dobrzy i źli sąsiedzi na grządce
Każda para ma źródło i poziom dowodów: wiele porad o sąsiedztwie roślin to tradycja, nie nauka.
Sałata: co sadzić obok?
- Kukurydza (powód praktyczny): Wysoka kukurydza ocienia sałatę w środku lata, chłodzi ją i opóźnia wybijanie w pędy (doradztwo Oregon State). Siej sałatę po tej stronie, na którą pada cień kukurydzy. Źródła: extension.oregonstate.edu
- Marchew (powód praktyczny): Zasada doradztwa WSU dla sąsiadów: łączyć systemy korzeniowe, które ze sobą nie konkurują — ich własny przykład to głęboko korzeniąca się marchew z płytko korzeniącą się sałatą. Źródła: pubs.extension.wsu.edu
- Pomidor (powód praktyczny): W letnim upale sałata wybija w pędy kwiatostanowe. Doradztwo Oregon State radzi sadzić ją za wysokimi pomidorami, które w środku lata dają jej cień. Źródła: extension.oregonstate.edu
- Rzodkiewka (powód praktyczny): Rzodkiewka wysiana w rzędzie sałaty oznacza go w kilka dni i zostaje zebrana, zanim sałata się rozrośnie (doradztwo University of Maryland). Źródła: extension.umd.edu
Inne rośliny z rodziny Asteraceae
Sałata należy do rodziny Asteraceae; poradnik ma tu jeszcze 20 roślin z tej rodziny.
Topinambur
Karczoch.JPG/330px-Yacon_roots_(Smallanthus_sonchifolius).JPG)
Jakon
Cykoria podróżnik.JPG/330px-Kamomillasaunio_(Matricaria_recutita).JPG)
Rumianek
Słonecznik
Rudbekia
KosmosNa jakich listach się znajduje
Źródła
Dane sprawdzone w tych źródłach.
- gbif.org/species/7403263
- wikidata.org/wiki/Q83193
- en.wikipedia.org/wiki/Lettuce
- uk.wikipedia.org/wiki/Салат_сійний
- ru.wikipedia.org/wiki/Латук_посевной
- es.wikipedia.org/wiki/Lactuca_sativa
- extension.umd.edu/resource/growing-lettuce-home-garden
- extension.usu.edu/yardandgarden/research/lettuce-in-the-garden
- ucanr.edu/node/166690/printable/print
- uaex.uada.edu/publications/pdf/FSA-6011.pdf
- rhs.org.uk/vegetables/lettuce/grow-your-own
- hgic.clemson.edu/factsheet/lettuce/
- lsuagcenter.com/~/media/system/2/c/2/e/2c2ef149a0635f8abdd26144c2264584/pub3363lettuce4cwe
